Kush dhe si mund ta largonte Putinin nga pushteti, analiza e ekspertit britanik?!

Iliria News Agency
Iliria News Agency

12/03/2022

Edhe pse është e vështirë të imagjinohet se regjimi i Putinit mund të përfundojë së shpejti, tani që ai ka vënë të gjitha kartat e tij në luftën në Ukrainë, gjithçka është e mundur.

Vladimir Putin po lufton për jetën. Për shkak të luftës brutale dhe të konceptuar keq në Ukrainë, për shkak të asaj kryqëzate personale që ai imponoi në vendin e tij, ushtria e tij është fundosur jashtë vendit dhe ekonomia e vendit po vuan nën sanksionet e paprecedentë perëndimore. Për 22 vjet, ai ishte i vetmi konstant në politikën ruse, por nuk është për t’u habitur që njerëzit po mendojnë gjithnjë e më shumë jo vetëm për Rusinë pa Putinin, por edhe se si do të duket fundi i tij në të vërtetë, shkruan në një analizë të tij për gazetën britanike “The Telegraph”, Mark Galeotti, një ekspert i politikës ruse, sigurisë dhe inteligjencës.

Në fund të fundit, kush mund ta kishte imagjinuar që një vend i zhytur kaq thellë në sistemin ekonomik global mund të përjashtohej kaq shpejt prej tij? Kush mund ta imagjinonte që një vend me pothuajse më shumë se gjysmë miliardë paund rezerva valutore mund të diskutonte tani rregullimin urgjent të çmimeve të barnave, ushqimeve bazë dhe kujdesit për fëmijët? Kush mund ta imagjinonte që makineria ushtarake në të cilën Putini kishte investuar kaq shumë për një periudhë kaq të gjatë kohore mund të pengohej kaq shpejt pasi shkeli në tokën e Ukrainës fqinje?

Në të vërtetë, Putini, një njeri që vetëm katër ditë më parë u betua për të shkatërruar “makinën anti-ruse të krijuar nga Perëndimi”, sinjalizoi të hënën se ishte gati të reduktonte humbjet e tij. Kushtet e ofruara për Kievin mbeten jorealiste dhe të papranueshme, por edhe pse më parë ai donte të pushtonte të gjithë vendin në mënyrë që, sipas tij, ta “dezinfektonte”, ai tani po kërkon “vetëm” Krimenë dhe rajonin juglindor të Donbasit.

Natyrisht, në të njëjtën kohë, ai po shton sulmet e tij, duke shpresuar të arrijë një marrëveshje nga një pozicion i fortë pas pushtimit të më shumë qyteteve. Mirëpo, duket se edhe ky pushtetar, i cili ka humbur plotësisht lidhjen me realitetin, është i vetëdijshëm se ky rrënim kërcënon si atë, ashtu edhe regjimin e tij.

Në një sistem që është bërë kaq i personalizuar dhe autoritar, mekanizmat e zakonshëm të transferimit të pushtetit nuk zbatohen. Kjo është arsyeja pse ka shumë shpresë se ka nga ata në Rusi dhe jashtë saj që po pyesin nëse të paktën vdekja e tij do të ndihmojë.

A është i sëmurë Putini?

Thashethemet po përhapen. A është frika e tij e pazakontë nga infeksioni – nëse neglizhojmë edhe atë tryezë jashtëzakonisht të gjatë, por edhe faktin që presidentit brazilian Bolsonaro iu desh të bënte deri në pesë teste për Covid për të qenë në gjendje të shtrëngonte duart me Putin. Kjo është një shenjë se ai vuan nga një sëmundje që dobëson sistemin e tij imunitar ?
Pamjet që tregojnë dorën që i dridhet mund të vërtetojnë se ai ka sëmundjen e Parkinsonit. Ënjtja e fytyrës mund të jetë një shenjë e trajtimit me steroide. Sëmundja ose ndjenja e vdekjes që po afrohet mund të shpjegojë trillin e tij si dhe arsyen pse një udhëheqës i cili në të kaluarën ishte shumë më i kujdesshëm sesa imazhi i tij macho, tani është bërë befas një plak i zemëruar, i cili është qartësisht i nxituar.

Duke përjashtuar çdo ngjarje “deus ex machina”, është e vështirë të imagjinohet që Putini të tërhiqet vullnetarisht. Pa dyshim, ai herë pas here luante me idenë e transferimit të kompetencave të tij presidenciale te një pasardhës, ndoshta duke ruajtur një lloj roli “babai i kombit”.
Megjithatë, në një sistem ku politika është më e rëndësishme se ligji, kjo do të thotë të vësh veten në mëshirën e të tjerëve dhe Putini nuk është një njeri që i beson askujt.

A mund të tërhiqet përmes Kushtetutës dhe institucioneve si Parlamenti?

Teorikisht, Putini mund të hiqet me Kushtetutë. Neni 93 lejon revokimin në rast të veprave të rënda penale. Megjithatë, kjo do të kërkonte jo vetëm një shumicë prej dy të tretash kur votohet në të dy dhomat e Parlamentit, por edhe pëlqimin e Gjykatës së Lartë. Të gjitha këto institucione janë përplotë me njerëz besnikë të Putinit, andaj është pothuajse e pamundur të imagjinohet organizimi i ndonjë komploti që Kremlini nuk do ta kishte vënë re.

Në fund të fundit, jo vetëm Agjencia Federale e Sigurisë (FSB), të cilës i frikësohen të gjithë, është përgjegjëse për monitorimin e elitës, por përpos saj në detyrë është edhe organizata edhe më e fshehtë, Agjencisë Federale të Mbrojtjes (FSO).

Kjo organizatë është e njohur si rojet e Kremlinit me uniforma shumëngjyrëshe dhe truprojat personale të Putinit me kufje në vesh. FSO i raporton presidentit çdo mëngjes për atë që po ndodh me elitën politike dhe ushtarake, por edhe oligarkët, duke pasur në shërbim agjentë, informatorë dhe biseda të përgjuara.

Opsioni më ekstrem është atentati!

Mundësia e atentatit ndaj Putinit është opsioni më ekstrem që disa në Perëndim po e diskutojnë hapu. Kjo nuk ka gjasa për shkak të masave të forta paraprake rreth vetë Putinit, sepse dihet se ai është shumë i kujdesshëm dhe kufizohet me paranojën.
Këto ditë ai po udhëton rrallë, përveç Kremlinit dhe pallateve të tjera, ai udhëton me një aeroplan presidencial ose limuzinë të blinduar Aurus Cortez, shoqëruar nga një kolonë e madhe motoçiklistësh, furgona plotë me oficerë të armatosur rëndë nga FSO, ambulanca dhe automjete të luftës elektronike që bllokojnë të gjithë detonatorët e mundshëm të bombave përgjatë rrugës dhe devijojnë dronët.

Si një monark mesjetar, ai ka një shijues dhe kuzhinierë të besuar për ushqimet e tij, madje edhe ajri në pallatet e tij testohet vazhdimisht për patogjenë dhe helme.

Car Nikolla II u vra nga bolshevikët, por vetëm pasi ata arritën ta kapnin atë dhe familjen e tij. Sundimtari i fundit i Rusisë që ra viktimë e atentatit ishte Cari Aleksandër II, 140 vjet më parë, dhe FSO nuk ka ndërmend të lejojë që diçka e ngjashme të ndodhë ndërsa ata janë në roje.

Grushteti si opsion, ministri që përflitet?

Kohëve të fundit po qarkullojnë thashetheme – në dukje krejtësisht të fabrikuara – se ministri i Mbrojtjes Sergei Shoigu dyshohet se po planifikonte një grusht shteti. Sigurisht të vetmet institucione që duken të afta për të rrëzuar Putinin përmes një grusht shteti ishin agjencitë e sigurisë ose më shumë gjasa, Ushtria Ruse.

Ushtria ka dy divizione elitare jashtë Moskës: Divizionin e 4-të të Tankeve “Kantemirov” të Gardës dhe Divizionin e Mekanizuar të Gardës “Taman”, si dhe dy njësi të Forcave Speciale.

Megjithatë, ata jo vetëm që monitorohen nga afër nga departamenti i kundërzbulimit të FSB-së, detyra kryesore e të cilit është të zbulojë shenjat e mundshme të mosbesnikërisë, por janë gjithashtu nën vëzhgim nga disa njësi të tjera të Moskës.

Garda Kombëtare, një ushtri e brendshme paralele e udhëhequr nga ish-truproja e Putinit dhe lojalisti kryesor Viktor Zolotov, ka një Divizion të Pavarur me Qëllime Speciale me bazë në Moskën lindore. Ata kanë tanket, artilerinë dhe raketat e tyre kundër tankeve, ndaj është fare e qartë se funksioni i tyre është të kundërshtojnë edhe ushtrinë, nëse është e nevojshme.

Ndërkohë, nëse kjo nuk mjafton, është regjimenti FSO i Kremlinit i njohur me ushtarët besnikë që ruajnë muret e kalasë së Kremlinit. Ata në raste emergjente me urgjencë do të zëvendësonin uniformat e tyre kuqeblu dhe pushkët ceremoniale me uniforma kamuflazhi dhe kallashnikovë. Ata janë mbi 5.500 të tillë, të zgjedhur posaçërisht për besnikërinë e tyre si dhe për artet marciale. Me pak fjalë, çdo përpjekje e ushtrisë për të rrëzuar Putinin mund të jetë një ndërmarrje shumë e rrezikshme që mund të çojë në luftë në rrugët e Moskës.

Kush mund të jetë trashëgimtari?

Ndoshta mund të jetë ndonjë teknokrat, autokrat ose “proxy”. Kushtetuta thotë se kryeministri do të hyjë si president i përkohshëm përpara zgjedhjeve. Kryeministri aktual, Mikhail Mishustin, është një ish-kryetar i Shërbimit Federal të Taksave. Ai ka qenë në detyrë që nga janari 2020, kështu që mandati i tij u la në hije nga Covid. Sidoqoftë, ndryshe nga paraardhësi i tij Dmitry Medvedev, ai tashmë ka arritur të krijojë imazhin e një menaxheri kokëfortë.

Ai gjithashtu ka mjaft hobi nga jeta e tij private për t’u dhënë spin doktorëve diçka për të dalë me një histori. Ai luan hokej mbi akull dhe luan piano, madje shkroi këngë për Grigori Leps, një yll pop me zë të ngjirur i sanksionuar nga qeveria amerikane për lidhje të dyshuara.

Mishustin, 56 vjec, mund të jetë zgjedhja e dukshme për një pasardhës teknokratik, por ai nuk ka qenë në qendër të fuqisë së tij për të ndërtuar një rrjet klientësh dhe aleatesh për një kohë të gjatë. Njerëz të tjerë si kryetari i nderuar i Moskës, Sergei Sobyanin, mund të kenë gjithashtu një shans. Por këto figura do të kishin një shans vetëm nëse dikush ose diçka tjetër do t’ua hapte derën.

Por dikush si Ministri i Mbrojtjes Shoigu mund ta thyejë atë derë vetë. Ai nuk është ushtarak nga lindja. Ai ishte një inxhinier ndërtimi që më pas u bë Ministër i Situatave Emergjente në vitet 1990, duke pasur sukses dhe përgjegjësi për çdo fatkeqësi natyrore ose të shkaktuar nga njeriu në atë dekadë të trazuar.

Shoigu me punën e tij Ministrinë e Situatave të Emergjencave e ka bërë një nga departamentet qeveritare më efikase, më të besueshme dhe madje më të ndershme në Rusi.

Pas këtij suksesi, në vitin 2012 u emërua në postin e Ministrit të Mbrojtjes. Ai arriti për herë të parë të shtyejë reformat në këtë ministri dhe të fitojë besnikërinë e ushtarëve dhe gjeneralëve. Sepse ai është një njeri me një ndjenjë politike unike. Ai jo vetëm që është i vetmi person që ka hyrë në rrethin e ngushtë të Putinit, e që më parë ska qenë mik i vjetër i KGB-së apo i kohës së Putinit në Shën Petersburg, shkruan Mark Galeotti për Telegraph.

Shoigu mund të jetë ai lloj njeriu i fuqishëm i zgjuar që është në të njëjtën kohë i aftë të përdorë forcën për të përmbysur Putinin, dhe ai gjithashtu ka aftësitë politike për të fituar mbi pjesën tjetër të elitës. Figura të tjera kyçe në aparatin e sigurisë, si drejtori i FSB-së, Alexander Bortnikov ose komandanti i Gardës Kombëtare Zolotov, janë shumë të lidhur me Putinin për të qenë kandidatë të besueshëm.
Thashethemet e përhapura sugjerojnë se Shoigu ishte i vetmi anëtar i rrethit të brendshëm të Putinit që nuk mbështeti aneksimin e Krimesë në 2014.

Megjithatë, duke gjykuar nga përvojat nga grushtetet e tjera, shpesh ndodh që iniciatori nuk arrin të gëzojë pushtetin për një kohë të gjatë. Ndoshta 66-vjeçari Shoigu do të ishte thjesht një figurë kalimtare, duke fshirë më të keqen e ‘Putinizmit’ dhe duke vendosur skenën për gjeneratën e ardhshme të liderëve.

Teorikisht, historia mund të përfshijë 56-vjeçarin Medvedev, i vetmi politikan modern rus që ishte edhe kryeministër edhe president. Por ai ishte president vetëm si frontmen i Putinit nga viti 2008 deri në 2012.

Megjithatë, ai nuk është një figurë mbresëlënëse. Kohët e fundit, Medvedev, i cili mban postin e nderit, por në thelb të pakuptimtë të nënkryetarit të Këshillit të Sigurimit, është përpjekur të tregohet sërish i rëndësishëm, duke marrë pozicione ekstreme për çdo gjë, nga dënimi me vdekje deri te konfiskimi i aseteve të kompanive që largohen nga Rusia. Pavarësisht kësaj, ai tani është më shumë objekt talljeje.

Kleptokratë pragmatikë

Në çdo rast, kushdo që pason Putinin, ndoshta do të duhet të jetë një figurë e ndryshme dhe madje kalimtare, e formuar jo vetëm nga kohët e vështira me të cilat përballet Rusia, por edhe nga një brez i ri politik në rritje. Putini është 69 vjeç dhe shumica e aleatëve të tij të ngushtë janë të së njëjtës moshë ose më të vjetër. Ata janë në shumë mënyra të fundit të elitës së vërtetë sovjetike.

Poshtë tyre, ka një grup zyrtarësh dhe biznesmenësh mjaft të ndryshëm të të 50-ve dhe fillimin e të 60-tave, të cilët janë gjithnjë e më të padurueshëm me brezin e vjetër që duket se ende synon të përsërisë Luftën e Ftohtë duke humbur të ardhmen e tyre. Ata nuk janë aspak demokratë dhe mund të jenë po aq kokëfortë sa paraardhësit e tyre. Megjithatë, atyre u mungon pasioni helmues dhe hakmarrës për luftën e Rusisë me Perëndimin që është i dukshëm për Putinin dhe njerëz si sekretari i tij i Këshillit të Sigurimit Nikolai Patrushev dhe Bortnikov i FSB-së, të dy 70 vjeç.

Me sa duket, ky brez i ri përbëhet nga kleptokratë pragmatikë. Ata dëshirojnë ditët e vjetra të mira të viteve 2000, kur ishin të lirë të përfshiheshin në përvetësime në shkallë industriale në shtëpi dhe më pas t’i shpenzonin dhe t’i kursenin ato para në Perëndim pa frikën e sanksioneve, ngrirjes së aseteve dhe bllokadave SWIFT. Ata mund të mos guxojnë tani të kthehen kundër Putinit, sepse lumturia dhe liria e tyre janë në duart e tij, por nuk ka gjasa që ata të duan të vazhdojnë kryqëzatën e tij kundër Perëndimit nëse mund ta shmangin disi atë.

E gjithë kjo është arsyeja pse Perëndimi duhet të jetë i kujdesshëm dhe i zgjuar. Vrasja ose ndryshimi i regjimit me veprime të fshehta ka rezultate mjaft të këqija. CIA ideoi ose nisi 638 përpjekje të ndara për të vrarë presidentin kuban Fidel Castro, por ai jetoi dhe vdiq nga vdekja natyrale në moshën 90-vjeçare, pas 52 vitesh në pushtet.

Historia nuk është tregues i së ardhmes, por të kujton se si lufta mund të ndryshojë gjithçka. Mund të duket e paimagjinueshme që regjimi i Putinit mund të përfundojë së shpejti, por tani që ai i ka vënë të gjitha kartat luftës në Ukrainë, gjithçka është e mundur, përfundon Galeotti per “The Telegraph”.

përgatiti dhe përshtati: N.Pajaziti/INA

TË FUNDIT

ME TE LEXUARA

LEXO MË SHUMË

femijet mergimtare greqi diaspora

Diaspora dhe të pavendosurit vendimtarë për fituesin e zgjedhjeve

taravari arben

Taravari nga Cyrihu: Këto janë zgjedhje historike, garojnë albinizmi me vuçizmin

kurti taravari kasami mexhiti gashi

Albin Kurti deklarohet për zgjedhjet në Maqedoninë e Veriut

ragmi mu

Mustafa konfirmon se ka marrë drejtimin e Preshevës, Arifin e quan shpifës

vlen diaspore

Mërgata në Zvicër në mbështetje të VLEN-it

gordana-siljanovska-1392x899

Kandidatja Gordana Silanovska: Nëse ndryshohet Kushtetuta, do të respektoj vendimin

Ministria e Shëndetësisë

Ligji për shërbim të lartë për të ndaluar emërtimet partiake mbetet në harrese

KSHZ-Komisioni

KSHZ: Akreditohen 942 vëzhgues, gazetarë dhe përkthyes të huaj për zgjedhjet presidenciale

James O’Brien Xhejms O Brajan

O’Brien: Kam punuar si i ri në hetimin e krimeve të luftës në Srebrenicë, duhet të përballemi me të vërtetën

INFO

NA NDIQ