Ndryshimet Kushtetuese, dy skenarë dhe një pyetje…?!

Picture of ina-online
ina-online

22/08/2023

shkruan: Katerina Bllazhevska/DW

Kryeministrit Dimitar Kovaçevski dje i kanë mbërritur dy mesazhe. Njëra është nga takimi i tij me Presidenten e KE-së, Ursula von der Leyen në Athinë – se përfundimi me sukses i procesit të ndryshimeve kushtetuese është i rëndësishëm për rrjedhën e mëtejshme të integrimit evropian të vendit dhe është i një rëndësie kyçe për veriun. Maqedonia të mos e humbasë atë shans.

Mesazhi i dytë erdhi nga Komiteti Ekzekutiv i opozitës VMRO-DPMNE: ndryshimet kushtetuese nën diktimin bullgar janë projekt i dështuar i LSDM-së dhe BDI-së, qeveria është delegjitimuar, zgjidhja është në zgjedhje të parakohshme.

Aktualisht nuk ka asnjë pikë të vetme që mund të afrojë qëndrimet e mbështetësve të ndryshimeve kushtetuese dhe kundërshtuesve të atij procesi. Ka dy qasje të ndryshme në skenë, të dyja me një rezultat të pasigurt: as nuk është e sigurt nëse qeveria do të ishte në gjendje të siguronte 2/3 e mbështetjes për amendamentet kushtetuese para zgjedhjeve të rregullta, as nuk është e sigurt se si do ta bënte opozita VMRO-DPMNE ta zgjidhë këtë çështje pas zgjedhjeve (të parakohshme apo të rregullta) nëse fiton pushtetin.

“Sa i përket amendamenteve kushtetuese, për mua e gjithë historia i ngjan më shumë një loje mashtrimi dhe përpjekjeje për të faktorizuar partitë para zgjedhjeve, sesa një përpjekje reale për të bërë një përparim në lidhje me ndryshimet kushtetuese”, thotë politologu Nenad Markoviq.

“Nga njëra anë, LSDM dhe BDI qëndrojnë me vendosmëri në synimin që ndryshimet kushtetuese të bëhen para zgjedhjeve, pas së cilës do të pajtohen menjëherë për zgjedhje të parakohshme, dhe nga ana tjetër, VMRO-DPMNE nuk ka ndërmend të pranojë amendamentet kushtetuese para zgjedhjeve dhe në këtë mënyrë rrezikon uljen e rejtingut tek publiku tashmë i irrituar. Në këtë moment, është e qartë se nuk do të ketë ndryshime kushtetuese dhe më duket gjithnjë e më shumë se ato nuk do të ndodhin së shpejti. Të paktën jo para zgjedhjeve, të cilat janë më pak se një vit larg”, thotë Markoviq.

Por kjo sipas tij nuk do të thotë se nuk do të ketë fare ndryshime kushtetuese.

“Ne te kunderten. Unë jam më se i sigurt se amendamentet kushtetuese do të miratohen, pyetja është se kur. Një skenar është që të ndodhë pikërisht tani, për të cilin mungojnë 7 ose 8 deputetë. E vetmja mënyrë për t’i siguruar ato është të përsëritet strategjia para miratimit të marrëveshjes së Prespës, duke u përpjekur që këta deputetë t’i sigurojnë përmes ndonjë ‘stimulimi’ negativ ose pozitiv ose një kombinim të të dyjave. Megjithatë, rrethanat tani janë krejtësisht të ndryshme dhe nuk mendoj se kjo do të realizohet dhe nuk do të ndodhë gjithsesi. Nëse për ndonjë arsye ndodh, kjo do të thotë një rrezik shumë më i ulët i shkëputjes nga Shqipëria dhe fillimi i negociatave një orë më vonë. Dhe sigurisht – zgjedhje parlamentare menjëherë”, thotë Markoviq.

Opozita e sheh zgjidhjen në zgjedhjet e parakohshme parlamentare, të cilat duhet të bien dakord me konsensusin e të gjitha partive dhe të bëhen sa më shpejt ndryshimet dhe plotësimet e nevojshme në Kodin Zgjedhor.

Megjithatë, skenari i dytë duket më i mundshëm. Mbajtja e zgjedhjeve të rregullta, pastaj formimi i qeverisë dhe afrimi i ndryshimeve kushtetuese. Ajo qeveri ndoshta do të udhëhiqej nga VMRO-DPMNE, e cila tha se do të kërkonte garanci shtesë financiare dhe identiteti nga BE-ja, pas së cilës do të pajtohej që të fillojë me ndryshimet kushtetuese. Ky është sigurisht një skenar shumë më i besueshëm për VMRO-DPMNE-në, por e meta e këtij skenari janë sigurisht afatet, por edhe vetë garancitë. Askush nuk e di se sa kohë do të duhet derisa të plotësohen parakushtet për t’iu qasur ndryshimeve kushtetuese, por askush nuk e di se sa kohë pas zgjedhjeve do të duhet për të formuar një qeveri. Përveç kësaj, nuk ka ‘garanci për garanci’, domethënë askush nuk mund të jetë i sigurt se BE-ja dhe palët e tjera të interesuara do të japin garancitë e nevojshme dhe në çfarë forme do të ishin ato. Ky skenar i dytë sigurisht që ofron pasiguri ekstreme, si në aspektin e përmbajtjes ashtu edhe në aspektin e një lloj planifikimi kohor”, vlerëson Markoviq.

TË FUNDIT
1 min
Ministri Bekteshi flet për rezultatet në zonën zgjedhore numër 5
54 minuta
Afera me €10000, Ixhet Memeti: S’kam bërë asgjë kundërligjore, nuk e njoh Boro Stojçevin
2 orë
Dimitar Kovaçevski jep dorëheqje nga funksioni kryetar i LSDM-së
3 orë
Taravari me “pako” të begatshme në Qeveri
3 orë
Zjarr në burgun e Idrizovës, katër gardian përfundojnë në toksikologji

ME TE LEXUARA

1 ditë
Për 2€ më lirë shporta e konsumit në muajin maj
7 orë
Paga mesatare neto në mars 40.496 denarë
1 ditë
Alarmon ministri kroat: Situata në Kosovë nuk është e mirë, ja për çfarë po përgatitemi
23 orë
Pacienti nga Kosova erdhi në Shkup për ta operuar këmbën e majtë, por ia operuan të djathtën (VIDEO)
2 orë
Dimitar Kovaçevski jep dorëheqje nga funksioni kryetar i LSDM-së
1 ditë
Ixhet Memeti nuk ka imunitet
9 orë
FOTO/Ja kush do të jetë kryeparlamentar i ardhshëm i Maqedonisë së Veriut

LEXO MË SHUMË

Kreshnik Bekteshi

Ministri Bekteshi flet për rezultatet në zonën zgjedhore numër 5

ixhet memeti

Afera me €10000, Ixhet Memeti: S’kam bërë asgjë kundërligjore, nuk e njoh Boro Stojçevin

LSDM SDSM Kovacevski zecevic

Dimitar Kovaçevski jep dorëheqje nga funksioni kryetar i LSDM-së

Arben Taravari VLEN

Taravari me “pako” të begatshme në Qeveri

burgu-idrizove

Zjarr në burgun e Idrizovës, katër gardian përfundojnë në toksikologji

0-ballina-2-1

Në UT u mbajt Simpoziumi V Shkencor “Gjurmë në kohë”

pyje

Korrupsioni “pret” pyjet në Maqedoninë e Veriut

hristijan mickoski

Mickoski: Ahmetit, që më nënvlerësonte, do t’i japë leksione politike

denar rroga ndihma

Paga mesatare në Maqedoni, ndër më të ulëtat në rajon

INFO

NA NDIQ