Studim: Shqiptarët e Kosovës kanë më pak gjasa të marrin pasaportë zvicerane për shkak të rregullave të reja

Picture of ina-online
ina-online

25/05/2024

Më shumë gjermanë, më pak kosovarë: Që nga viti 2018, për natyralizimin në Zvicër vlejnë rregulla më të ashpra. Përqindja e të huajve të kualifikuar lart po rritet – kush flet dobët gjermanisht, ka pak mundësi.

Ky është thelbi

Një studim nga Komisioni Federal për Migracionin tregon se midis viteve 2018 dhe 2020 në Zvicër janë natyralizuar më shumë të diplomuar të universiteteve. Njëkohësisht, përqindja e natyralizimit për personat me nivel të ulët arsimor ka rënë.

Sidomos e vështirë e kanë personat nga fusha e azilit dhe ata pa leje qëndrimi të përhershëm (leje C).

Janë natyralizuar më shumë persona nga vende si Gjermania dhe Franca. Më pak natyralizime ka pasur nga Kosova, Serbia, Italia, Spanja, Mbretëria e Bashkuar dhe Belgjika.

Midis viteve 2018 dhe 2020 në Zvicër janë natyralizuar më shumë të diplomuar të universiteteve, ndërsa përqindja për personat me nivel të ulët arsimor ka rënë. Këtë e tregon një studim i publikuar të mërkurën nga Komisioni Federal për Migracionin.

Arsyeja për këtë është ligji i ri për shtetësinë, i cili u fut në fuqi, ndër të tjera, si pasojë e pranimit të iniciativës për kufizimin e emigracionit nga shkurti 2014. Iniciativa kërkonte një kufizim të emigracionit dhe çoi në ashpërsimin e ligjeve për natyralizim.

Për këtë arsye u përshtat ligji i natyralizimit në vitin 2018

Qëllimi ishte të thjeshtohej procedura e natyralizimit dhe të nxitej integrimi. Ligji synonte të përshtatej më mirë me realitetin e ri shoqëror dhe të vendoste kritere të qarta dhe precize për natyralizimin, veçanërisht për njohuritë gjuhësore. Ai synonte të natyralizonte kryesisht persona të kualifikuar dhe të integruar mirë.

Personat me leje C, të cilët duan të natyralizohen, duhet të kenë jetuar të paktën dhjetë vjet në Zvicër dhe të kenë njohuri të mira të gjuhës. Gjithashtu, ata nuk duhet të kenë marrë ndihmë sociale në tre vitet para natyralizimit dhe gjatë procedurës.

Këto janë rezultatet pas dy vjetësh

Studimi tregon se midis viteve 2018 dhe 2020 profili i të natyralizuarve ka ndryshuar. Përqindja e të huajve të kualifikuar lart me diplomë universitare është rritur, ndërsa personat me kualifikime të ulëta janë natyralizuar më rrallë. Personat nga fusha e azilit dhe ata pa leje qëndrimi të përhershëm e kanë më të vështirë. Ka dallime rajonale, ku kantone si Lucerni dhe Vaud kanë regjistruar rritjen më të madhe të të diplomuarve universitarë.

Për këta persona natyralizimi është bërë më i vështirë

Ata që kanë jetuar dhjetë vjet me një leje F në Zvicër, pra janë pranuar përkohësisht, tani u llogariten vetëm pesë vjet. Rregullat janë edhe më të ashpra për azilkërkuesit: vitet e qëndrimit të tyre nuk llogariten më fare.

Më shumë gjermanë dhe më pak kosovarë

Janë natyralizuar më shumë persona nga vende si Gjermania dhe Franca. Humbësit janë shtetasit nga Kosova dhe Serbia. Gjithashtu, ka pasur më pak natyralizime nga Italia, Spanja, Mbretëria e Bashkuar dhe Belgjika.

Kështu thotë politika

Deputeti i FDP-së, Christian Wasserfallen, e sheh zhvillimin në mënyrë thelbësisht pozitive. “Një integrim i mirë në shoqëri duhet të jetë gjithmonë parakusht për natyralizim.” Njohja e një gjuhe të vendit dhe njohuritë bazë matematikore janë faktorë vendimtarë, veçanërisht në lidhje me integrimin në tregun e punës. “Për këtë arsye këto pika duhet të merren parasysh edhe në vendimin për natyralizim.”

Céline Widmer (SP) e sheh ndryshe. “Nëse dikush natyralizohet, nuk duhet të varet nga niveli arsimor”, mendon ajo. “Në përgjithësi do të ishte më e arsyeshme që personat të natyralizoheshin më herët në procesin e integrimit, edhe nëse për shembull nuk e zotërojnë gjuhën në mënyrë perfekte.” Të natyralizuarit integrohen më mirë dhe e kanë më të lehtë në tregun e punës – “një fitim për individin dhe shoqërinë”.

Këto janë lejet e qëndrimit në Zvicër

Leja L (leje qëndrimi e përkohshme) Vlen për qëndrime më pak se një vit. Jepet kur një kontratë pune ka një kohëzgjatje midis tre muajsh dhe një viti ose për persona që kërkojnë punë.

Leja B (leje qëndrimi) Vlen për qëndrime më shumë se një vit. Kërkon një kontratë pune për të paktën një vit ose të përhershme. Zakonisht jepet për pesë vjet dhe mund të rinovohet.

Leja C (leje qëndrimi e përhershme) Jepet pas një qëndrimi pesë (për shtetasit e BE-15/EFTA) ose dhjetë vjet (për shtetasit e tjerë të BE) në Zvicër. Lejon qëndrim të përhershëm dhe jep të drejta të ngjashme me ato të shtetasve zviceranë.

Leja G (leje për punëtorët kufitarë) Vlen për personat që punojnë në Zvicër, por banojnë në një vend fqinj. Ata duhet të kthehen të paktën një herë në javë në vendbanimin e tyre të huaj.

Leja Ci Jepet për anëtarët e familjeve të përfaqësuesve të përfaqësive të huaja dhe organizatave ndërkombëtare që janë të punësuar. Lejon ushtrimin e një aktiviteti të punës në Zvicër.

Leja F (leje për pranimin e përkohshëm) Jepet për personat që lejohen të qëndrojnë përkohësisht në Zvicër për arsye ligjore ose humanitare, megjithëse nuk kanë të drejtë për azil.

Leja N (azilkërkues) Jepet për personat që kërkojnë azil në Zvicër dhe janë në procesin e azilit./Albinfo.ch

TË FUNDIT
14 orë
Tribune de Genėve: Një gazetar shqiptar në Gjenevë kërkon ngritjen e bustit të heroit zviceran Guillaume Tell në Kosovë
16 orë
Një djalosh shqiptar krijon kompaninë e parë të Inteligjencës Artificiale në Itali me vlerë mbi 1 miliardë dollarë
1 ditë
Konsullata e Kosovës në Nju Jork, shënoi 25-vjetorin e Çlirimit të Kosovës
1 ditë
Kosova me 10 medalje në finalen e NEO - shkencës në New Jersey, këta janë fëmijët heronjë
1 ditë
“8 milionë euro i kam për shpenzime personale”/ Gazetari i njohur tregon rastin e një shqiptari që kishte habitur policinë në Dubai

ME TE LEXUARA

1 ditë
Kosova me 10 medalje në finalen e NEO - shkencës në New Jersey, këta janë fëmijët heronjë
1 ditë
Konsullata e Kosovës në Nju Jork, shënoi 25-vjetorin e Çlirimit të Kosovës
16 orë
Një djalosh shqiptar krijon kompaninë e parë të Inteligjencës Artificiale në Itali me vlerë mbi 1 miliardë dollarë
14 orë
Tribune de Genėve: Një gazetar shqiptar në Gjenevë kërkon ngritjen e bustit të heroit zviceran Guillaume Tell në Kosovë

LEXO MË SHUMË

nefail maliqi

Tribune de Genėve: Një gazetar shqiptar në Gjenevë kërkon ngritjen e bustit të heroit zviceran Guillaume Tell në Kosovë

Uljan Sharka

Një djalosh shqiptar krijon kompaninë e parë të Inteligjencës Artificiale në Itali me vlerë mbi 1 miliardë dollarë

IMG_2979

Konsullata e Kosovës në Nju Jork, shënoi 25-vjetorin e Çlirimit të Kosovës

IMG_2986

Kosova me 10 medalje në finalen e NEO – shkencës në New Jersey, këta janë fëmijët heronjë

Dubai Police Patrol, Dubai, UAE.

“8 milionë euro i kam për shpenzime personale”/ Gazetari i njohur tregon rastin e një shqiptari që kishte habitur policinë në Dubai

gjermania-780x470

Gjermania ndahet sërish: Harta elektorale tregoi ndarje të thella

drejtesi gjyq

FOTO/Detaje nga gjykimi për vrasjen e ekonomistes nga Kosova në Zvicër, nëna e saj gati sa nuk rrëzohet

euroo

Si janë pensionet në Gjermani, sa dhe ku duhet të punoni për një pension të mirë?

Screenshot_2024-06-11-22-02-33-046_com.facebook.katana-edit

Shqiptarja Sabrina Vela nxënësja më e mirë (Valedictorian) në shkollë të mesme, Staten Island

INFO

NA NDIQ